Een regenachtige dag op het Noordeinde, met zicht op het ruiterstandbeeld van Willem van Oranje. De Haagse schilder Floris Arntzenius (1864–1925) legde deze vertrouwde plek in de Hofstad ruim een eeuw geleden vast. Op woensdag 18 november veilt Venduehuis Den Haag twee schilderijen van Arntzenius die het Noordeinde op verschillende momenten tonen. Het ene werk laat de straat zien op een regenachtige dag, in het andere verschijnt een rijtuig in het straatbeeld. Beide schilderijen maken deel uit van de veiling Old Masters, Nineteenth Century & Early Modern Art, Part I.
Het Noordeinde is al eeuwenlang nauw verbonden met het koninklijke Den Haag. Paleis Noordeinde, de historische gevels en het ruiterstandbeeld geven de straat haar karakteristieke uitstraling, en ook op Prinsjesdag speelt het Noordeinde een herkenbare rol in het koninklijk ceremonieel. Arntzenius richtte zijn blik echter niet op de vorstelijke pracht, maar op het dagelijks leven tussen deze historische gebouwen.
De schilder van het Haagse straatleven
Floris Arntzenius groeide rond 1900 uit tot een van de bekendste schilders van het Haagse stadsleven. Zijn belangstelling ging uit naar de bedrijvigheid van de stad: voorbijgangers, rijtuigen, winkelstraten en bovenal het wisselende Nederlandse weer. Vooral zijn regenachtige stadsgezichten, waarin het licht weerkaatst op de natte bestrating, werden kenmerkend voor zijn oeuvre. In Regenachtige dag op het Noordeinde in Den Haag, met zicht op het ruiterstandbeeld van Willem van Oranje (lot 54) staat de regenachtige atmosfeer centraal. Arntzenius laat zien hoe het weer de aanblik van een vertrouwde straat kan veranderen. Het standbeeld van de Vader des Vaderlands vormt daarbij een herkenbaar oriëntatiepunt.
Het Noordeinde vanuit een ander perspectief
Het tweede schilderij, Gezicht op het Noordeinde met een rijtuig en het ruiterstandbeeld van Willem van Oranje, Den Haag (lot 49), toont dezelfde straat, maar nu met een rijtuig. Trekt in het eerste werk vooral de regenachtige sfeer de aandacht, hier komt een ander aspect van het Haagse straatleven naar voren: het verkeer en de bedrijvigheid van een stad waarin paardenrijtuigen nog tot het dagelijks beeld behoorden. Het ruiterstandbeeld verbindt beide voorstellingen. Het monument staat nog altijd op het Noordeinde en vormt zo een tastbare schakel tussen het Den Haag van Arntzenius en de stad van vandaag.
Samen bieden de twee schilderijen een bijzondere blik op het Noordeinde van ruim een eeuw geleden. Niet de grote gebeurtenissen uit de koninklijke geschiedenis staan centraal, maar de gewone momenten die het karakter van de Hofstad bepaalden. Juist daarin schuilt de aantrekkingskracht van Arntzenius: zijn vermogen om het alledaagse stadsleven een blijvende plaats in de kunstgeschiedenis te geven.
Veiling bij Venduehuis Den Haag
De twee schilderijen van Floris Arntzenius worden als lots 49 en 54 aangeboden tijdens de veiling Old Masters, Nineteenth Century & Early Modern Art, Part I, op woensdag 18 november 2026 om 19.00 uur bij Venduehuis Den Haag. De novemberveilingen beginnen op dinsdag 17 november met From the Collection of Jaap Gidding: Sketches, Paintings and Designs, een onlineveiling waarvan de lots vanaf 19.00 uur sluiten. Op woensdag 18 november volgt om 19.00 uur de live-onlineveiling Old Masters, Nineteenth Century & Early Modern Art, Part I. Het tweede deel van deze veiling vindt plaats op donderdag 19 november; de lots sluiten online vanaf 19.00 uur. De werken zijn te bezichtigen tijdens de kijkdagen van donderdag 12 tot en met zondag 15 november 2026, dagelijks van 10.00 tot 17.00 uur, bij Venduehuis Den Haag aan de Nobelstraat 5. De digitale catalogus is te bekijken via www.venduehuis.com.
Over Venduehuis Den Haag
Venduehuis Den Haag is een toonaangevend Nederlands veilinghuis, opgericht in 1811 en tot op heden onafgebroken in handen van het Haagse notariaat. Het veilinghuis is gespecialiseerd in oude meesters, negentiende-eeuwse en vroegtwintigste-eeuwse kunst, moderne kunst, Aziatische kunst, antiek en design, single-owner- en bedrijfscollecties en bijzondere internationale verzamelingen. Venduehuis Den Haag is gevestigd aan de Nobelstraat 5 in Den Haag.
Lot 54,Floris Arntzenius (1864-1925), Regenachtige dag op het Noordeinde in Den Haag
Lot 49 Floris Arntzenius (1864-1925), Gezicht op het Noordeinde met een rijtuig en het ruiterstandbeeld van Willem van Oranje