Van samen wedstrijden kijken tot het overnemen van clubrituelen: de favoriete voetbalclub van ouders blijkt vaak een rol te spelen in de clubvoorkeur van hun kinderen. Volgens opvoedexperts draait dat niet alleen om het voetbal zelf, maar ook om loyaliteit, verbondenheid en de ontwikkeling van de identiteit. P1 Travel interviewde psycholoog en opvoedcoach Valerie Ritchie van The Parental Coach en kindercoach en opvoedcoach Tea Adema over de invloed van ouders op de clubliefde van kinderen.
‘Kinderen leren door hun ouders te observeren’
Dat kinderen vaak dezelfde voetbalclub aanhangen als hun ouders, is volgens de deskundigen niet verrassend. Kinderen leren door hun ouders te observeren en nemen gewoontes en voorkeuren uit hun omgeving over. Ook de behoefte om ergens bij te horen speelt hierbij een rol.
“Kinderen leren vooral door veel te observeren en mensen in hun omgeving na te doen. Daarnaast hebben kinderen de basisbehoefte om erbij te horen en van belang te zijn,” legt psycholoog en opvoedcoach Ritchie uit. Wanneer ouders enthousiast zijn over een club, samen wedstrijden kijken en daar thuis veel over praten, kan dat enthousiasme overslaan op hun kinderen: “Het is een manier om verbinding met elkaar te voelen.”
Die verbondenheid ziet P1 Travel ook terug onder klanten. Woordvoerder Roy Wouters: “We zien regelmatig ouders die hun kinderen meenemen naar wedstrijden van hun favoriete club. Zo maken zij samen de sfeer en beleving van een wedstrijd mee en krijgen kinderen van jongs af aan mee wat een club voor hun ouders betekent.”
Ook kindercoach Adema wijst op de invloed van het gezinsleven. Wanneer een club een vaste plek krijgt in de week, bijvoorbeeld door samen wedstrijden te bezoeken, over voetbal te praten of rituelen te delen, wordt de sport onderdeel van het dagelijks leven. Zo geven ouders niet alleen hun clubvoorkeur door, maar ook de gewoontes die daarbij horen.
Voetbalclubs zijn onderdeel van de identiteit
Een favoriete club kan uitgroeien tot meer dan een team dat iemand graag ziet winnen. Volgens Ritchie speelt de sociale omgeving een belangrijke rol bij de vorming van iemands identiteit. “De mens vormt een identiteit door de groepen waar hij bij hoort en de verhalen die hij over zichzelf creëert en vertelt,” legt zij uit. Een voetbalclub biedt beide: een gemeenschap van mensen die samen iets beleven en een gedeeld verhaal van overwinningen en teleurstellingen.
Adema benadrukt dat ook loyaliteit een rol speelt. Hoe sterker iemand zich verbonden voelt met een club via ouders, vrienden en andere supporters, hoe groter het gevoel erbij te horen. De clubkleuren, gebruiken en gezamenlijke vieringen versterken die verbondenheid.
Soms is die identificatie zelfs terug te horen in de taal die supporters gebruiken. “Het woordje ‘ik’ wordt vervangen door ‘wij’: wij winnen, wij staan voor, wij waren beter en wij zijn tekortgedaan door de scheids,” zegt Adema. De club wordt daarmee onderdeel van hoe iemand zichzelf en zijn plek in een groep ziet.
Volgens de kindercoach raakt clubliefde daarmee aan een fundamentele menselijke behoefte: “Het samen zijn en ergens bij horen, is één van de allersterkste basisbehoeften van een mens. Daar streeft ieder mens naar en bij een club kan dit een antwoord zijn op die behoefte.”
Een eigen mening vormen, hoort bij opgroeien
De invloed van ouders blijft niet vanzelfsprekend hetzelfde naarmate kinderen ouder worden. Vanaf ongeveer negen jaar ontdekken kinderen steeds meer van de wereld buiten het gezin. Vrienden, leraren en andere voorbeelden kunnen hen kennis laten maken met andere sporten en clubs. Vooral tijdens de puberteit wordt de vraag bij welke groep iemand wil horen steeds belangrijker.
“Het is een hele normale en gezonde ontwikkeling als je puber ontdekt dat er meer is dan de club waar je altijd bij hoorde,” zegt Adema. Een andere voetbalclub kiezen kan een manier zijn om te onderzoeken wat bij de eigen persoonlijkheid, waarden en voorkeuren past. Daarbij kan ook spanning ontstaan tussen de wens om zelfstandig te zijn en de loyaliteit aan het gezin of de vriendengroep.
Volgens Ritchie hoeft een afwijkende clubvoorkeur dan ook niet te betekenen dat een kind zich van de ouders afkeert. Het kan juist laten zien dat het zelfvertrouwen ontwikkelt en een eigen mening vormt. Ze adviseert ouders daarom om nieuwsgierig te blijven naar de keuze van hun kind: “De mooiste reactie van een ouder is niet teleurstelling, maar vooral nieuwsgierigheid naar waarom het kind deze club heeft gekozen.”