[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"article-42d97dc2-7a86-4bf8-8256-90b7cd5e1d94--":3,"related-articles-undefined-undefined-99702488-e2da-4ded-9a83-1f481c421296-true":20},{"id":4,"type":5,"title":6,"pubDate":7,"logoUrl":8,"organisationTitle":9,"thirdParty":10,"body":11,"city":12,"website":13,"orgId":14,"branches":15,"description":19},"42d97dc2-7a86-4bf8-8256-90b7cd5e1d94","PRESSRELEASE","'Voorspelbare afzet nodig om industrialisering bouw te blijven bekostigen'","2023-03-30T13:20:47.844+02:00","https:\u002F\u002Fwww.persberichten.nl\u002Ffile\u002Flogos\u002F99702488-e2da-4ded-9a83-1f481c421296\u002F9105fc61-c0ce-469d-ba63-6c6057a87a89.jpg","ING",false,"\u003Cp>\u003Cstrong>Dit is een expertquote van Jan van der Doelen, Sector Banker Building & Construction, ING Business Banking Nederland.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>U kunt dit bericht, of delen hiervan gebruiken op uw kanalen, met vermelding van de naam van de expert en organisatie. Aanleiding: \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Ffd.nl\u002Fbedrijfsleven\u002F1470821\u002Fvan-wijnen-ziet-met-robots-kosten-van-woningbouw-dalen-otc3caRlJ8ln\">Van Wijnen ziet met robots kosten van woningbouw dalen\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Onlangs maakte Bouwbedrijf Van Wijnen haar cijfers over 2022 bekend. De investeringen in de volledig gerobotiseerde woningbouwfabriek in Heerenveen stonden centraal. Het blijkt geen sinecure te zijn voor een bouwbedrijf om fors te investeren in industrialisering. En toch is dat wel een manier om de bouwkosten te drukken. Dit is nodig om betaalbaar te kunnen blijven bouwen. En dat gebeurt nog niet in voldoende mate. Industriële bouwers zijn op zoek naar een voorspelbare afzet van hun productie zodat de grote investeringen voor hen gelegitimeerd kunnen worden.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Het bouwen van betaalbare woningen is een belangrijke opgave voor de bouwsector en voorspelbaarheid in productie en afzet is een cruciale factor om deze opgave te kunnen opschalen. Uit marktonderzoek van Marjet Rutten blijkt dat voor 2023 een behoorlijke groei van het aantal industrieel vervaardigde (flex)woningen is te verwachten. Van bijna 10.000 eenheden in 2022 naar 14.500 in 2023. Een stijging in marktaandeel van zo’n 14 naar 20 procent van het aantal nieuwbouwwoningen. Dat gaat dus best voortvarend. Inmiddels zijn al ruim 40 bouwondernemers bezig met een dergelijke manier van produceren. Van Wijnen geeft aan dat de bouwkosten van industrieel vervaardigde woningen uiteindelijk zo’n 15 tot 20 procent lager zullen zijn in vergelijking met traditioneel gebouwde woningen.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Maar minister Hugo de Jonge (VRO) wil graag dat twee derde van de nieuwbouwproductie bestaat uit betaalbare woningen (tot NHG-grens voor koop en tot ca. 1.100 euro per maand voor huur). Als dat industrieel moet gebeuren zal de productie verder opgevoerd moeten worden. In ieder geval veel meer dan de voor dit jaar geplande 14.500. Hiervoor zijn dus nog (veel) meer investeringen nodig.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Om die investeringen te stimuleren moet worden gezocht naar voorspelbaarheid in afzet. Grote afnemers zoals ontwikkelaars, woningbouwcorporaties en (institutionele) beleggers kunnen hier een belangrijke rol in spelen door transparant te zijn in hun planning en behoeften voor een langere periode. Een strategisch partnerschap tussen producent en afnemer is daarvoor nodig. Natuurlijk is investeren een onderdeel van het normaal ondernemerschap maar in de strak gereguleerde woningbouwmarkt zijn ondernemers, begrijpelijk, vaak terughoudend om dit ook te doen. Produceren van woningen op voorraad zonder afzetduidelijkheid is immers veel te kostbaar.\u003C\u002Fp>","Den Haag","https:\u002F\u002Fwww.ing.nl\u002Fzakelijk\u002Fsector\u002Fbuilding-and-construction","99702488-e2da-4ded-9a83-1f481c421296",[16],{"id":17,"title":18},"51000","Bouw en techniek","Dit is een expertquote van Jan van der Doelen, Sector Banker Building & Construction, ING Business Banking Nederland. U kunt dit bericht, of delen hiervan gebru",[21,34,43,54,63,74,83,90,99,108],{"id":22,"title":23,"pubDate":24,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":25,"orgId":14,"branches":29,"description":33},"dfb92ede-d76c-43b5-8e58-8438a3d2151d","'Nieuwe subsidieronde voor elektrische vrachtwagens dreigt snel overtekend te raken'","2026-09-22T08:18:00.038+02:00",[26,27,28,26,27,28],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fq3-ViHjvg3pI_yu1dgwnIaVyXULWzSp806jKCZCa0ZnEAHj34PrPIIcQHKfXUOsWfGCXqN6KqtTSPWVqPKw0ncLQi2Y1cc6WNw","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FfANEzj7r8o2PIB5N3UQ3wm5J_ARDxr5yPDZLsijg1kBvznchy4UfNjXqjv_NqczRBJ9M2HikknZkNguTDZ10wR8_ZU6jUgDf","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FJAI5r2VFbT-N0YNnZ1ect9l-2ZRCz5BJxzlBvluqQC-Ct32t7-2DWQTL8Gp5sKcg5H1Hr3Iy4iHAdW9L3tY8RRN5QDL2TbEx",[30],{"id":31,"title":32},"35100","Ov, transport en logistiek","Op 29 september opent de tweede subsidieronde van 2026 voor de aanschaf van elektrische vrachtwagens (de AanZET-regeling). De verwachting is dat ook deze subsid",{"id":35,"title":36,"pubDate":37,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":38,"description":42},"ed165912-8889-439a-9c73-0bf674cdbb1e","'Machinebouw blijft motor achter industriële groei, maar breed herstel blijft uit'","2026-09-01T13:38:56.893+02:00",[39],{"id":40,"title":41},"26100","Economie en geld","De nieuwste CBS-cijfers tonen een verdeeld beeld in de Nederlandse industrie. De machinebouw groeit sterk, profiterend van de wereldwijde vraag naar automatiser",{"id":44,"title":45,"pubDate":46,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":47,"orgId":14,"branches":49,"description":53},"c57936da-73e8-42ad-9f92-d4c065151970","'Sturen op lagere vakantielasten voorkomt dat Duitse vakantieganger afhaakt'","2026-08-18T12:07:58.277+02:00",[48,48],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FGbBXd9FnKTDI_7NjUVyiJQFLsm-rIEYzWS200hoNRGdcK3x5h9lTl-o7Din3r0Z6IhjUFVlkzB3-wtuuNYo4-U9eZgc_CmIc",[50],{"id":51,"title":52},"94082","Reizen en toerisme","De verhoging van de btw op logies maakt vakanties in Nederland duurder en dat is inmiddels zichtbaar in het boekingsgedrag. Door hogere kosten kiezen vakantiega",{"id":55,"title":56,"pubDate":57,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":58,"description":62},"f7ac3ba9-8389-4a95-9598-99769d243536","'Benut Europese ruimte om middenhuur vlot te trekken'","2026-08-07T08:18:00.044+02:00",[59],{"id":60,"title":61},"42100","Woningmarkt en vastgoed","De Europese Commissie presenteert in de tweede helft van 2026 de Affordable Housing Act, die overheden meer mogelijkheden moet geven de druk op de woningmarkt t",{"id":64,"title":65,"pubDate":66,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":67,"orgId":14,"branches":69,"description":73},"64a84fae-5205-4959-bce2-69e3543e91a4","'Zonder arbeidsmigratie loopt personeelstekort in ouderenzorg verder op'","2026-07-23T09:39:41.926+02:00",[68,68],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FhOxfDvKmJIrDB7fZLs74eURbuYJ5hswARqd3jekkNZfqa9XOgmb1Mf8g2yzxf6yegi1v5Val5Z-b92H1mxV25GOVcNBfHdKP5UM",[70],{"id":71,"title":72},"29100","Zorg","Het personeelstekort in de ouderenzorg loopt op. Er is nu al een tekort van tienduizenden zorgmedewerkers en als er niets verandert, loopt dit de komende tien j",{"id":75,"title":76,"pubDate":77,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":78,"description":82},"0c845a38-a3fe-4ca4-9ec9-6a452c77a3e9","'Droogte drijft aardappelprijs op: patat dreigt duurder te worden'","2026-07-22T12:12:42.378+02:00",[79],{"id":80,"title":81},"31000","Boeren, land- en tuinbouw","Na de ruime oogst van 2025 ziet de aardappelmarkt er dit jaar heel anders uit. Telers in Noordwest-Europa hebben ruim 10 procent minder aardappelen gepoot. De a",{"id":84,"title":85,"pubDate":86,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":87,"description":89},"373c6a6f-b1fe-457f-a362-8883012daf98","'Problemen prefabwoningfabrieken zijn groeipijn van noodzakelijke vernieuwing'","2026-07-22T08:08:00.035+02:00",[88],{"id":17,"title":18},"De problemen bij enkele prefab- en modulebouwers zetten industriële woningbouw opnieuw in de schijnwerpers. Wie daaruit concludeert dat woningfabrieken hun belo",{"id":91,"title":92,"pubDate":93,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":94,"orgId":14,"branches":96,"description":98},"177bcde1-98f8-4399-a9ad-368c3141b7cf","'Nederland prijst zich uit de markt door btw-verhoging op logies'","2026-07-01T10:28:43.435+02:00",[95,95],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002F-IizZbs20DH9LP9wyJE2VJWodE_JO6T5rOf9CR5KY10mUHWrBT1jkKL2b8OrAxGuIF20B3OwLg0_Z3bCYUAFblCVfQXc7aPv-Q",[97],{"id":51,"title":52},"De verhoging van de btw op logies van 9 naar 21 procent raakt hotels en vakantieparken direct. Ondernemers kunnen de hogere kosten maar beperkt doorberekenen zo",{"id":100,"title":101,"pubDate":102,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":103,"description":107},"f68d94fb-2fa1-481a-b063-69121f65c806","'Robots maken ruimte voor betere service in de winkel'","2026-06-30T09:12:20.937+02:00",[104],{"id":105,"title":106},"44100","Winkels en consumentenmarkt","De inzet van humanoïde robots bij BMW maakt een technologische ontwikkeling ineens concreet. Wat begon als een pilot in een Duitse autofabriek, raakt aan een br",{"id":109,"title":110,"pubDate":111,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":112,"description":114},"52ff5db9-20dc-4037-9d86-ef342bb94999","'Kritisch rapport geeft digitale zorg nieuwe kans'","2026-06-23T14:16:13.447+02:00",[113],{"id":71,"title":72},"Het kritische oordeel van het Adviescollege ICT-toetsing over het programma Implementatie Generieke Functies (IGF) markeert vooral een nieuwe fase voor digitale"]