Toezichthouders slaan alarm over illegale botulinetoxine na reeks incidenten

• Web Wings B.V

Toezichthouders in de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Nederland treden sinds eind 2025 zichtbaarder op tegen illegale handel en onveilig gebruik van injecties met botulinetoxine (vaak “Botox” genoemd). Aanleiding zijn meldingen van letsel en botulisme-achtige klachten na gebruik van niet-goedgekeurde of verkeerd gedoseerde Botox producten, vaak gekocht via ongeautoriseerde online kanalen.

Verenigde Staten

In de VS stuurde de Food and Drug Administration (FDA) op 5 november 2025 18 waarschuwingen. Die gingen naar websites die volgens de toezichthouder “niet-goedgekeurd en verkeerd gelabeld” botulinetoxine verkochten. FDA-commissaris Marty Makary stelde daarbij dat dergelijke producten “ernstige gezondheidsrisico’s” met zich meebrengen. Hij wees op het risico dat toxine effecten zich buiten de injectieplaats kunnen verspreiden. Ook de Amerikaanse CDC beschreef in een veldrapport drie ziekenhuisopnames (mei–juni 2025) na zelfinjectie met online aangeschafte Botox. Alle drie de patiënten kregen een antitoxine toegediend. Eén had daarbij beademingsondersteuning nodig.

Verenigd Koninkrijk

In het Verenigd Koninkrijk koppelde de Medicines and Healthcare products Regulatory Agency (MHRA) een handhavingsactie aan ernstige ziektegevallen. Die ziektegevallen volgden na cosmetische injecties. De MHRA meldde dat tussen juni en augustus 2025 41 personen ‘’ernstig ziek’’ werden. De MHRA meldde ook dat sinds mei 2023 meer dan 4.700 flacons met niet-toegestane botulinetoxine in beslag zijn genomen. Een wetenschappelijk rapport van een regionale uitbraak in Noordoost-Engeland beschreef daarnaast 25 botulismegevallen in juni 2025. Hierbij bleek een in beslag genomen product bijna twee keer sterker dan op het etiket stond. Dat was 370 tegenover 200 units per flacon.

Toezicht in Nederland

Nederlandse toezichthouders waarschuwen ondertussen voor de illegale online verkoop van geneesmiddelen. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) ontving 114 meldingen in 2024. In de periode januari 2025 tot begin oktober 2025 ging het om 187 meldingen. Die gingen over webshops die middelen zonder recept aanbieden. In een aparte oproep over cosmetische zorg stelt de IGJ dat er situaties voorkomen. Daarbij gaat het om onvoldoende opgeleide behandelaars en het gebruik van illegale producten.

Wat dit betekent voor consumenten

Voor consumenten die Botox behandelingen overwegen, komt de kern van het risicoskinla neer op twee punten. Volgens toezichthouders gaat het ten eerste om de herkomst van het middel, waarbij consumenten alleen erkende ketens moeten vertrouwen. Daarnaast gaat het ook om de bevoegdheid en competentie van de behandelaar. In Nederland geldt bovendien dat injecteren een voorbehouden handeling is. Botox en fillers mogen alleen door een bekwaam arts worden geïnjecteerd.