Aanstaande zaterdag 8 september, precies 80 jaar na de tewaterlating op 8 september 1938, opent Het Scheepvaartmuseum de tentoonstelling ms Oranje | Koers gewijzigd over het passagiersschip Oranje. Tachtig jaar na de tewaterlating spreekt dit schip door zijn iconische status en zijn veelbewogen geschiedenis nog steeds tot de verbeelding.
Verschillende rollen
Het passagiersschip Oranje nam tijdens zijn leven verschillende rollen en gedaanten aan. Van luxe droomschip eind jaren ’30 gebouwd voor de lijndienst tussen Nederlands-Indië en Nederland, naar hospitaalschip tijdens de Tweede Wereldoorlog. Na de oorlog ‘repatrieerden’ talloze personen met de Oranje van Indonesië naar Nederland op weg naar een nieuw ‘thuis’. De tentoonstelling ms Oranje | Koers gewijzigd is opgebouwd uit twee delen en belicht zowel de geschiedenis van het schip als de persoonlijke verhalen van ‘gerepatrieerden’.
Film Coen Verbraak
Tussen 1945 en 1965 maakten naar schatting 300.000 Indische Nederlanders de overtocht naar hun nieuwe ‘vaderland’. Voor enkele duizenden onder hen is de Oranje het schip waarmee zich deze koerswijziging voltrok. Programmamaker Coen Verbraak ging speciaal voor deze tentoonstelling in gesprek met tien personen die met de Oranje ‘repatrieerden’. Deze persoonlijke verhalen over het vertrek, de tijd aan boord en het nieuwe leven in Nederland komen aan bod in de indrukwekkende film ‘ms Oranje, schip naar de toekomst’. In de tentoonstelling wordt de film, samen met indringende portretten die fotograaf Jitske Schols van hen maakte, getoond. De tentoonstelling is t/m 18 juli 2019 in Het Scheepvaartmuseum te zien. Voor meer informatie zie www.hetscheepvaartmuseum.nl/msoranje.
Spectaculaire doop op 8 september 1938
De bijzondere levensloop van het schip begon met de spectaculaire doop door koningin Wilhelmina. Voor dit proces had koningin Wilhelmina een ivoren doophamer en een zilveren doopbijltje tot haar beschikking. Met behulp van een ingenieus mechanisme zou het schip – in aanwezigheid van 10.000 genodigden – soepel het IJ inglijden. Maar op het moment suprême gebeurde er niets. De Oranje bleef, vol slingers en vlaggen, onbeweeglijk liggen. Pas een uur en twee minuten na het officiële moment gleed het schip dan toch het water in. Met een zekere ironie sprak Wilhelmina de woorden ‘een echte Oranje; die zijn stug’.
Het Scheepvaartmuseum
Het Scheepvaartmuseum, gevestigd in een prachtig monumentaal pand uit 1656, laat zien hoe water werelden verbindt. Het museum presenteert topstukken uit, wat door experts wordt beschouwd als, een van de beste maritieme collecties ter wereld. Naast tentoonstellingen op historisch vlak, toont het museum werk van hedendaagse internationale kunstenaars en vormgevers. Zo opent, eveneens op 8 september 2018, de tentoonstelling Sea of Tranquillity van kunstenaar Hans Op de Beeck. Later dit jaar reflecteert een hedendaagse kunstenaar op de tentoonstelling ms Oranje | Koers gewijzigd. Deze reflecties inspireren zowel bezoekers als het museum en laten zien dat de maritieme geschiedenis nog steeds relevant is. Met 350.000 bezoekers per jaar bevindt het museum zich in de top 10 van Amsterdamse musea en is daarmee een trekker voor binnen- en buitenlandse bezoekers.