Uit een landelijk onderzoek onder vijfhonderd Nederlandse 55-plussers blijkt dat de meeste ouderen liever thuis blijven wonen wanneer hun mobiliteit afneemt, in plaats van te verhuizen. Toch blijkt die wens vaak te botsen met de praktijk. De woning is niet altijd geschikt, seniorenwoningen zijn schaars en de wachtlijsten zijn lang. Het onderzoek werd in mei en juni 2026 uitgevoerd door Smienk en schetst een beeld van een groeiende groep ouderen die zich vastgezet voelt in hun eigen huis, zonder dat ze daar zelf voor kozen.
Thuis blijven wonen is voor veel senioren geen optie
Ruim zes op de tien Nederlandse 55-plussers geven de voorkeur aan thuis blijven wonen wanneer hun mobiliteit afneemt, in plaats van te verhuizen. Toch is dat voor velen minder vrijblijvend dan het klinkt. Slechts 24 procent vindt de eigen woning nu al volledig geschikt om oud in te worden. De rest weet dat aanpassingen nodig zijn óf ziet verhuizen ooit als onvermijdelijk. Opvallend is dat 40 procent zich in enige of sterke mate vastzitten voelt in de huidige woning, terwijl 64 procent tegelijk aangeeft weinig zorgen te hebben.
Wachtlijst seniorenwoningen loopt op tot vijf jaar
De belangrijkste verklaring voor die vastgelopen situatie is de woningmarkt zelf. Liefst 79 procent van de ondervraagden vindt het aanbod aan geschikte seniorenwoningen in de eigen regio onvoldoende. Van de mensen die zich ooit inschreven voor zo'n woning, staat 39 procent al langer dan vijf jaar op de wachtlijst.
Traplift populairste aanpassing onder senioren
Omdat verhuizen vaak geen optie is, kiezen ouderen voor aanpassingen aan hun huidige woning. De traplift is met 77 procent veruit de populairste keuze, gevolgd door steunbeugels en handgrepen (46 procent) en het verwijderen van drempels (19 procent). Bij een plotselinge terugval in mobiliteit kiest 47 procent direct voor een traplift, terwijl slechts 17 procent dan denkt aan een gelijkvloerse woning. 77 procent denkt dat ze hierdoor langer zelfstandig kunnen blijven wonen.
Gezondheidsklap vaakst de directe aanleiding
Toch wachten veel ouderen bewust met aanpassingen. 34 procent doet dit tot het echt nodig is en 29 procent vindt het simpelweg nog te vroeg. Voor 53 procent is uiteindelijk een concrete gezondheidsverandering, zoals een val of ziekenhuisopname, de trigger om in actie te komen. Is verhuizen op dat moment toch de uitkomst, bijvoorbeeld naar een verzorgingshuis, dan moet de oude woning ook leeg worden opgeleverd. Senioren worden dan genoodzaakt om maatregelen te treffen zoals een woningontruiming in Deventer of ergens bij hen in de buurt.
Het onderzoek laat zien dat ouderen het liefst zelf de regie houden over hun woonsituatie, maar zich daarbij vaak onvoldoende gesteund voelen door de overheid, namelijk met 63 procent. Zolang het aanbod van geschikte woningen achterblijft, blijft de spanning tussen thuis blijven wonen en een krappe woningmarkt bestaan.