AI zet arbeidsmarkt onder druk: ontslag en omscholing nemen toe

• Web Wings B.V

De opmars van kunstmatige intelligentie verandert de arbeidsmarkt razendsnel. Wat begon als een hulpmiddel om efficiënter te werken, leidt er nu toe dat bedrijven anders naar personeel kijken. In Nederland zien vakbonden en arbeidsmarktanalisten namelijk steeds meer signalen dat reorganisaties en ontslagrondes plaatsvinden door AI, wat werknemers onzeker maakt. Door automatisering verdwijnen immers veel banen en komen er nieuw banen bij, waardoor omscholing ook steeds belangrijker wordt.

De snelle opmars van AI binnen bedrijven

Sinds AI-technologie geïntroduceerd is binnen bedrijfsvoering, zijn er een hoop dingen veranderd. Nederlandse bedrijven investeren zo bijvoorbeeld steeds meer in geautomatiseerde systemen die routinetaken volledig kunnen overnemen. Functies zoals administratief werk, klantenservice en andere repetitieve taken worden nu sneller door machines uitgevoerd dan door mensen.

Waarom steeds meer werkende Nederlanders hun baan dreigen te verliezen

Niet alle sectoren worden even hard geraakt. Vooral de banen die makkelijk geautomatiseerd kunnen worden, staan onder druk. Men zoekt tegenwoordig steeds meer naar persoonlijk contact, ook op de werkvloer en het hebben van leuke collega’s is belangrijker dan ooit. Vandaar dat bedrijven zoals BookStory dan ook zo een grote piek in sales terugziet. Hun product ‘afscheidsboek collega’ kan ontslag op een specialere manier verwerken door alle leuke momenten en mooie herinneringen in kaart te brengen.

Meerdere vakbonden signaleren dat reorganisaties in grotere bedrijven steeds vaker voorkomen. Ook het risico op ontslag voor medewerkers in sectoren zoals financiële dienstverlening en zakelijke dienstverlening neemt toe.

Prof. dr. H.W. (Henk) Volberda zegt hierover het volgende: “De verwachting van het Future of Jobs onderzoek is dat 11% van personeelsbestand niet mee zal kunnen. Dat zal dan om één miljoen mensen gaan” aldus Prof. dr. H.W. (Henk) Volberda, Hoogleraar Strategie & Innovatie te Universiteit Amsterdam.

Omscholing als antwoord op veranderend werk

De opkomst van AI betekent niet dat iedereen meteen werkloos wordt, want er zijn nog steeds kansen op nieuwe banen. Sterker nog, kunstmatige intelligentie zorgt ervoor dat er weer nieuwe banen bijkomen. Functies verdwijnen, maar zulen voornamelijk veranderen.

Volberda stelt het volgende: “We moeten eigenlijk mensen nu al voorbereiden op wat er gaat gebeuren en ook zorgen dat de mensen die redundant worden, wél getraint worden in AI-vaardigheden. AI zal ook nieuwe banen opleveren. Het probleem is alleen dat de mensen die overtollig zijn, vaak niet de vaardigheden hebben om dat soort banen te vervullen.”

Wat betekent dit voor de toekomst van werk?

AI kent kansen en bedreigingen. Enerzijds biedt AI kansen op innovatie en kan het nieuwe werkgelegenheid creëren in sectoren die technologische adoptie omarmen. Anderzijds betekent het ook dat traditionele banen veranderen of verdwijnen, waardoor werknemers moeten meebewegen met die verandering. Bedrijven willen hier zo goed mogelijk mee omgaan om de overstap persoonlijker te maken, al wordt hier het probleem niet mee verholpen.

Er blijft dus veel onzekerheid over hoe de arbeidsmarkt er uit zal gaan zien de komende jaren. Met de flexibiliteit van de mens moet dit echter wel goed komen.