[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"article-df735dfd-ae3c-4681-80b9-1802ba397984--":3,"related-articles-undefined-undefined-59fab0db-f039-41c3-b159-33eb110c7d02-true":20},{"id":4,"type":5,"title":6,"pubDate":7,"logoUrl":8,"organisationTitle":9,"thirdParty":10,"body":11,"city":12,"website":13,"orgId":14,"branches":15,"description":19},"df735dfd-ae3c-4681-80b9-1802ba397984","PRESSRELEASE","'Consument medeverantwoordelijk voor milieuschade die de boer veroorzaakt'","2022-02-14T09:28:28.775+01:00","https:\u002F\u002Fwww.persberichten.nl\u002Ffile\u002Flogos\u002F59fab0db-f039-41c3-b159-33eb110c7d02\u002F71d6fa60-ea5d-4762-a6ea-4fac82c58712.jpg","ANP Expert Support",false,"\u003Cp>\u003Cstrong>Dit is een expertquote van Dick Hordijk, Agrifim, in het kader van ANP Expert Support. U kunt dit bericht, of delen hiervan gebruiken op uw kanalen. Aanleiding: \u003Cstrong>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fnos.nl\u002Fartikel\u002F2416576-inflatie-stijgt-naar-6-4-procent-hoogste-niveau-in-bijna-40-jaar\">Inflatie stijgt naar 6,4 procent, hoogste niveau in bijna 40 jaar | NOS\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>De voedselprijzen droegen bij aan de toename van de inflatie. Brood, kaas en kwark leverden de grootste bijdrage aan de inflatiestijging. Toch betaalt de Nederlandse consument te weinig voor landbouwproducten. Als we willen dat de boer aan de milieueisen voldoet, moet de consument bereid zijn om meer te betalen in de supermarkt.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Het gros van de Nederlandse consumenten is niet bezig met de herkomst van producten. In de supermarkt vind je tientallen soorten yoghurt in verschillende verpakkingen en de meeste mensen kiezen dan automatisch voor de goedkoopste optie. Want het idee leeft dat er een overschot van deze producten is.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Sancties\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>De overheid legt allerlei sancties op aan de boeren: stikstof- en CO2-uitstoot moeten omlaag, dierenwelzijn moet op orde zijn en biodiversiteit is belangrijk. Maar de Nederlandse boer kan niet én rekening houden met eventuele milieuschade, en daarnaast ook nog zo efficiënt en goedkoop mogelijk produceren. De marges op het verdienmodel van de meeste boeren en telers zijn echt minimaal.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Doodnormaal\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>De Nederlandse consument vindt het doodnormaal om te ontbijten met een bakje yoghurt en in de middag een boterham met kaas te eten. Diezelfde Nederlander wil dat het stikstofprobleem wordt opgelost en vindt het belangrijk dat dieren in stallen zo goed mogelijk behandeld worden. Maar als diezelfde persoon keer op keer voor het goedkoopste product in de supermarkt kiest, verdient de boer daar niks aan en kan zijn producten niet duurzamer gaan produceren.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Supermarkten zitten klem\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ook supermarkten zitten klem. Zij bieden allerlei biologische en duurzaam geproduceerde producten aan. Denk bijvoorbeeld aan eieren van kippen die gevoerd zijn met oud brood dat we zelf hebben weggegooid. In plaats van kippen die gevoerd zijn met super efficiënt voer dat deels uit Brazilië komt, en waar regenwoud voor is gekapt en daardoor voor CO2-uitstoot zorgt. Maar duurzaam geproduceerd voedsel is ook duurder. De consument wil graag het milieuvriendelijke product, maar wil daar vaak niet extra voor betalen. Vaak ook omdat het simpelweg ontbreekt aan deze bewustwording.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Keten onder druk\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>De hele keten staat hierdoor onder druk. Boeren kijken naar de retailers, maar die zetten druk op de prijzen en concurreren met elkaar. Nederlandse consumenten lijken het verband tussen prijs en kosten voor milieuvriendelijkheid niet te zien. Intussen moeten boeren aan steeds strengere milieueisen voldoen en dat wordt hen heel erg lastig gemaakt. De consumenten moeten meer bewust worden van de herkomst van hun voedsel en wat de impact is van de keuzes die ze maken. De oplossing van bijvoorbeeld het stikstofprobleem ligt deels in hun handen. Vermoedelijk weten veel mensen dit niet.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Oplossing\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Het is een complex probleem, dat volgens mij alleen opgelost kan worden door meer transparantie op de milieuimpact van voedsel. Bijvoorbeeld door informatie op de verpakking, of prijzen waarin het mileueffect verwerkt is. En tegelijkertijd moeten we met elkaar werken aan verdere bewustwording van consumenten. Het is heel goed mogelijk om nog grote stappen te zetten in de voedselketen voor wat betreft impact op het milieu. Maar dat lukt niet met onbewuste consumenten die voedsel alleen afrekenen op basis van de prijs.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Dick Hordijk, CEO, Agrifirm\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>","Den Haag","https:\u002F\u002Fexpertquotes.anp.nl\u002Fhome\u002Fdetail\u002Fa4caffae-a0ab-4144-8353-97a14a7672d2\u002Ftitle\u002Fconsument-medeverantwoordelijk-voor-milieuschade-die-de-boer-veroorzaakt","59fab0db-f039-41c3-b159-33eb110c7d02",[16],{"id":17,"title":18},"31000","Boeren, land- en tuinbouw","Dit is een expertquote van Dick Hordijk, Agrifim, in het kader van ANP Expert Support. U kunt dit bericht, of delen hiervan gebruiken op uw kanalen. Aanleiding:",[21,31,40,49,58,67,74,83,92,99],{"id":22,"title":23,"pubDate":24,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":26,"description":30},"54485858-9222-49c1-8d2e-c1596148fc3b","Podcast: 'Europa is aan zet en moet wetgeving levensreddende AED's beter regelen'","2025-11-13T09:27:46.952+01:00","https:\u002F\u002Fwww.persberichten.nl\u002Ffile\u002Flogos\u002F59fab0db-f039-41c3-b159-33eb110c7d02\u002Feafd4677-002e-45b1-bc57-6f0ce3629385.jpg",[27],{"id":28,"title":29},"29100","Zorg","Zestig procent van de AED's in Europa functioneert niet naar behoren. Nederland heeft qua hulpverlening een van de beste infrastructuren ter wereld, maar in hee",{"id":32,"title":33,"pubDate":34,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":35,"description":39},"b4bcc094-eb40-4a4f-9f44-d3367e5e7ac9","Podcast: 'Onderwijs moet studenten voorbereiden op wereld waar AI een cruciale rol speelt'","2025-11-11T09:32:10.072+01:00",[36],{"id":37,"title":38},"19100","Onderwijs","Steeds meer leraren gebruiken kunstmatige intelligentie (AI) in de klas, maar velen zijn ook nog huiverig. Want leidt AI niet tot meer fraude? En hoe leer je je",{"id":41,"title":42,"pubDate":43,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":44,"description":48},"7637cc8d-dcd5-4117-825d-67782719053b","Podcast: 'Veel leidinggevenden maken fout om politieke spanningen op werk te vermijden'","2025-11-04T10:13:49.427+01:00",[45],{"id":46,"title":47},"12109","Arbeidsmarkt en ondernemen","Met de historische verkiezingsuitslag is niet alleen in politiek Den Haag de verdeeldheid groot, ook op de werkvloer dreigt polarisatie. Want wat moet je doen a",{"id":50,"title":51,"pubDate":52,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":53,"description":57},"d3c30dcc-bdd2-4914-ba44-322b28204c5d","Podcast: 'Verpakkingswet laat zien dat Europese milieuwetgeving wel succesvol kan zijn'","2025-10-14T09:36:35.743+02:00",[54],{"id":55,"title":56},"23100","Klimaat, milieu en duurzaamheid","Europese milieuwetgeving staat steeds meer onder druk. Veel bedrijven vinden die wetgeving te ingewikkeld en vanuit de internationale gemeenschap lijkt er steed",{"id":59,"title":60,"pubDate":61,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":62,"description":66},"cdffacd3-e2de-4bcf-9d7f-54dfbd34a8e0","Podcast: 'Risico nemen op stroomnet voorkomt miljardenschade door netcongestie'","2025-10-09T09:47:03.693+02:00",[63],{"id":64,"title":65},"27100","Energie en brandstoffen","De problemen op het stroomnet zijn nog groter dan gedacht. In een Kamerbrief waarschuwt demissionair minister Hermans dat steeds meer bedrijven moeten wachten o",{"id":68,"title":69,"pubDate":70,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":71,"description":73},"c7c009bb-a503-4b31-9179-86c3daf8d41a","Podcast: 'Automatisering heeft averechts effect als medewerkers niet worden betrokken'","2025-06-05T10:18:55.842+02:00",[72],{"id":46,"title":47},"Uit nieuwe CBS-cijfers blijkt dat twee derde van de ondernemers te maken heeft met een personeelstekort. Om daarmee om te gaan zetten ze vooral in op het verbet",{"id":75,"title":76,"pubDate":77,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":78,"description":82},"5380c3cc-47c2-485c-b62f-0f522b769d79","Podcast: 'Onderscheid tussen BNP en brede welvaart staat gelijkheid in de weg'\t","2025-05-22T11:56:49.305+02:00",[79],{"id":80,"title":81},"26100","Economie en geld","Uit nieuwe CBS-cijfers blijkt dat Nederlanders best gelukkig zijn. Maar de hoge kwaliteit van leven blijft ten koste gaan van latere generaties. In de podcast V",{"id":84,"title":85,"pubDate":86,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":87,"description":91},"a8eb400d-5395-42db-b3e3-bf5e83a01c6e","Podcast: 'AI maakt financiële afdeling waardevoller voor bedrijven'","2025-05-08T12:19:34.615+02:00",[88],{"id":89,"title":90},"16100","IT, tech en social media","Twee op de vijf financieel medewerkers zijn bang dat AI hun baan uiteindelijk overbodig maakt, blijkt uit onderzoek van softwaremaker Onguard. In de podcast Ver",{"id":93,"title":94,"pubDate":95,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":96,"description":98},"5a2c5cca-374d-4d0c-ae32-2eb3c630c434","Podcast: 'Cijfers over krapte arbeidsmarkt zeggen weinig, kijk naar wervingshaalbaarheid'","2025-05-01T15:31:28.690+02:00",[97],{"id":46,"title":47},"Voor het derde jaar op rij telde Nederland in 2024 meer openstaande vacatures dan werklozen, blijkt uit nieuwe data van het CBS. In de podcast Verstand van vand",{"id":100,"title":101,"pubDate":102,"logoUrl":25,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":103,"description":105},"3e8d8bef-e495-4233-b3d9-fd79b7e2bca5","Podcast: 'Jongere in veranderende wereld heeft duurzaam onderwijs nodig'","2025-04-23T12:38:11.036+02:00",[104],{"id":37,"title":38},"Vorige week publiceerde de Onderwijsinspectie de Staat van het Onderwijs 2025. In de podcast Verstand van vandaag spreekt Nelleke Jacobs van Leren voor morgen m"]