[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"article-e9cc5c90-05fb-4627-8472-f88122b87c9b--":3,"related-articles-undefined-undefined-f6fbe9f9-d62b-4943-85e1-4178f2f8207f-true":26},{"id":4,"type":5,"title":6,"pubDate":7,"logoUrl":8,"organisationTitle":9,"thirdParty":10,"body":11,"note":12,"imageUrls":13,"city":17,"website":18,"orgId":19,"branches":20,"description":24,"quoteReason":25},"e9cc5c90-05fb-4627-8472-f88122b87c9b","PRESSRELEASE","LUMC onderzoek: 'kunst in een ziekenhuis werkt helend'","2024-11-09T09:00:00.033+01:00","https:\u002F\u002Fwww.persberichten.nl\u002Ffile\u002Flogos\u002Ff6fbe9f9-d62b-4943-85e1-4178f2f8207f\u002F16e9debe-b75a-428a-9e71-a9ade703f89a.jpg","Leiden University Medical Center (LUMC)",false,"\u003Cp>\u003Cp>9 november begint de Nationale Kunstweek. LUMC hoogleraar Tineke Abma onderzocht de betekenis van kunst in een ziekenhuis.\u003C\u002Fp>\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cp>Op de gang van de afdeling Immunologie hangt een schilderij dat Tineke Abma dierbaar is: \u003Cem>The Donkey\u003C\u002Fem>, van kunstenaar Jasper Hagenaar. Toen haar dochter in 2015 ziek was en opgenomen werd in het LUMC, sliep Abma bij haar in het ziekenhuis. Overdag was ze druk met alle onderzoeken, maar ’s avonds had ze niets te doen en zwierf ze door het gebouw. Op een avond zag ze \u003Cem>The Donkey\u003C\u002Fem>.  \u003C\u002Fp>\u003Cp>“Een weerloos ezeltje op wankele pootjes. Net als mijn dochter. Het schilderij bracht mij weer in contact met mijn emoties die ik overdag wegstopte. Ik ging daarna elke avond naar het kunstwerk en begon er ook veerkracht in te zien: een krachtig ezeltje dat door de bergen stapt. Ik vond er troost in. Mijn dochter werd gelukkig weer beter, maar het schilderij betekent nog steeds veel voor mij.” \u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cstrong>Afleiding\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\u003Cp>Het bewijs dat beeldende kunst een positief effect heeft op de gezondheid van mensen stapelt zich volgens Abma op. Er is echter nog relatief weinig bekend over de betekenis van kunst in het ziekenhuis. In Abma's onderzoek gaven patiënten en naasten aan dat kunst in het ziekenhuis hen emotioneel raakt, waardoor ze zich meer mens voelen in plaats van alleen ‘een ziek lichaam’. Kunst zorgt bovendien voor afleiding als patiënten en hun naasten zitten te wachten in een gang of op de poli. Tijdens het wachten maken ze zich ongerust of zitten ze te piekeren. Als er dan iets fantasierijks of fascinerends hangt, kunnen ze daarnaar kijken. Volgens Abma is het ook een \u003Cem>conversation piece\u003C\u002Fem>. “Mensen vinden het prettig om over een kunstwerk te praten. Een patiënt zei bijvoorbeeld: ‘Ik kijk met mijn dochter altijd even hoe zo’n kunstwerk is gemaakt. Zo kunnen we de tijd een beetje doden.\" \u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cstrong>Houvast \u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\u003Cp>Komen mensen vaker in het ziekenhuis, dan ervaren ze de kunst ook als houvast in het grote gebouw. Volgens Abma vinden veel mensen het lastig om in ziekenhuizen de weg te vinden. Bovendien verkeren patiënten in een gemoedstoestand waarbij informatie moeilijker doorkomt. “Het grappige is dat mensen denken: oh ja, bij dat schilderij met die bloemen moet ik rechtsaf’, ‘bij die foto van dat meisje linksaf’ en ‘bij dat beeld van bronzen blokken ben ik er bijna.’ Het zijn een soort ankerpunten in het ziekenhuis.” Naast houvast geven kunstwerken ook ‘iets persoonlijks aan de saaie, witte en doodse gangen’, zeggen de geïnterviewden. Mensen die ziek zijn, voelen zich vaak vervreemd, legt Abma uit. Vervreemd van hun lichaam waar ze opeens niet meer op kunnen vertrouwen. Vervreemd van de ziekenhuisomgeving die ze als steriel en kil ervaren. In die context kan kunst een vertrouwd gevoel oproepen. “Iemand ziet bijvoorbeeld een schilderij van een picknick en denkt terug aan die zomermiddag met de familie. Kunst maakt een ziekenhuis huiselijker, waardoor mensen zich prettiger voelen.” \u003C\u002Fp>\u003Cp> \u003Cstrong>Kracht van diversiteit\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\u003Cp>In het LUMC hangen en staan zo’n 2.600 werken van hedendaagse kunstenaars. Een paar duizend kunstwerken dus, die helend werken, die voor afleiding zorgen, die als ankerpunt dienen in het gebouw, en die het gebouw huiselijker maken. Tekeningen, schilderijen, foto’s, beeldhouwwerken en video’s. Je komt ze tegen in de Galerie, op de afdelingen, in de gangen, wachtruimtes en trappenhuizen. \u003C\u002Fp>\u003Cp> Kan Abma op grond van haar onderzoek voorspellen welke van deze kunstwerken de meest helende kracht hebben? “Nee, dat kan ik nou juist niet. De werking van kunst is heel persoonlijk en subjectief. Wat jou aanspreekt, daar heb ik misschien helemaal niets mee. Zelfs voor één persoon kan het verschillen: in de ene situatie heb je behoefte aan iets kleurrijks, in de andere aan een rustig werk.” Abma ziet daarom ook niets in het idee om in het ziekenhuis vooral landschappen en groene schilderijen op te hangen, omdat die rustgevend zouden werken. “Kijk, het is logisch dat je geen wapens of bloederige taferelen ophangt in een ziekenhuis, maar verder zijn er weinig taboes. Juist diversiteit versterkt de helende kracht. Daarom kiest het LUMC ook kunst met een niet-Westerse achtergrond, zoals werk uit Afrika en Arabische landen. De patiëntenpopulatie kent immers net als de maatschappij een steeds grotere diversiteit.” \u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cstrong>Wachtende zeeolifant\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\u003Cp>Toch zijn er ook kunstwerken in het LUMC die iederéén raken. Een daarvan is ongetwijfeld de Homunculus Loxodontus, van kunstenares Margriet van Breevoort. Als je het ziekenhuis bij de hoofdingang binnenloopt, vind je het beeld meteen links. Is het een grijze olifant, een walrus, of zelfs een boeddha? Abma: “Dat je er zoveel in kunt zien, maakt het beeld zo aantrekkelijk. Het is een publiekslieveling, iedereen wil met hem op de foto. Hij zit op dat bankje te wachten. Dat is herkenbaar: in een ziekenhuis zit je vaak te wachten.”  \u003C\u002Fp>\u003Cp>Uit het onderzoek naar kunstbeleving in het ziekenhuis blijkt dat patiënten en naasten blij zijn met een brede kunstcollectie. Abma: “In het ziekenhuis heb je weinig regie. Ziek zijn overkomt je. Het is mooi dat je wel zelf kunstwerken kunt uitkiezen die voor jou helend werken. Zoals \u003Cem>The Donkey\u003C\u002Fem> helend werkte voor mij. Een patiënt zei: ‘De kunst in het ziekenhuis geeft me positiviteit en lichtheid en dat maakt me vaak even blij.” \u003C\u002Fp>\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cimg style=\"max-width:550px;\" src=\"https:\u002F\u002Forder.perssupport.nl\u002Ffile\u002Fpressrelease\u002Ff6fbe9f9-d62b-4943-85e1-4178f2f8207f\u002Fe9cc5c90-05fb-4627-8472-f88122b87c9b\u002FDonkeyLUMCkunst.jpg\"\u002F>\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cimg style=\"max-width:550px;\" src=\"https:\u002F\u002Forder.perssupport.nl\u002Ffile\u002Fpressrelease\u002Ff6fbe9f9-d62b-4943-85e1-4178f2f8207f\u002Fe9cc5c90-05fb-4627-8472-f88122b87c9b\u002FHomunculusLoxodontus.jpg\"\u002F>\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cimg style=\"max-width:550px;\" src=\"https:\u002F\u002Forder.perssupport.nl\u002Ffile\u002Fpressrelease\u002Ff6fbe9f9-d62b-4943-85e1-4178f2f8207f\u002Fe9cc5c90-05fb-4627-8472-f88122b87c9b\u002FTinekeAbma.jpg\"\u002F>\u003C\u002Fp>","De galerie van het LUMC opent 11 november de nieuwe tentoonstelling ‘Aanwinsten 2023-2024’. Tegelijkertijd presenteert LUMC Kunstzaken een eerste tentoonstelling samen met LUMC Pride: ‘United in diversity-Erwin Olaf’, met enkele topfoto’s van Erwin Olaf. Tijdens de opening verschijnt ook de mooi vormgegeven brochure over het onderzoek ‘Helende kunst?’ ",[14,15,16],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FLWLYgp-vHu22ZoZ4sUP-YPdF7Gl84hP52OQQCiWHzlYc7dhQOCdMZcRLZ3AfrzWsUbm8i5-3-xgtDcouRcEZSLnJzgBxGgHwlA","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FX6WStVqPU8jrHkO73WNeaJ4mW8JRijGTESZHSzeUt392279NqTCpFI-BBhcLG-ot-CKuNGl6pIWTYSwFKMufPSetQ4nqndJg","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FQmjdoUAVabh_x7ubWVuL06dIkvp2_KKucqe9OcOWmwmx7xRSvAB9ho3Xf72X0LJwNf_v4mpAFULTUeajuoq1Vj3ZI1OZx3l3J7U","Leiden","https:\u002F\u002Fwww.lumc.nl\u002Fover-het-lumc\u002Fhet-lumc\u002Fkunst-in-het-lumc\u002F","f6fbe9f9-d62b-4943-85e1-4178f2f8207f",[21],{"id":22,"title":23},"17100","Kunst en cultuur","9 november begint de Nationale Kunstweek. LUMC hoogleraar Tineke Abma onderzocht de betekenis van kunst in een ziekenhuis. Op de gang van de afdeling Immunologi","",[27,36,43,50,59,66,73,83,90,97],{"id":28,"title":29,"pubDate":30,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":31,"description":35},"12a5706d-c3c6-4182-a3bd-5b713924baf3","Simpele bloedtest voorspelt gezondheidsverlies op moment dat je daar nog veel aan kan doen","2026-09-07T12:44:21.231+02:00",[32],{"id":33,"title":34},"29100","Zorg","Onderzoekers LUMC ontwikkelen persoonlijke gezondheidsscore die laat zien wie risico loopt op gezondheidsverlies en of preventie kansrijk is Veel mensen weten p",{"id":37,"title":38,"pubDate":39,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":40,"description":42},"84f92d9c-487e-405d-98e3-037712b8eaa6","Oversterfte tijdens de coronapandemie vooral bij ouderen en mannen","2026-06-08T16:55:53.670+02:00",[41],{"id":33,"title":34},"Tijdens de eerste jaren van de coronapandemie (2020 en 2021) zijn in Nederland ruim 13.000 extra mensen overleden die 65 jaar of ouder waren. Dat blijkt uit ond",{"id":44,"title":45,"pubDate":46,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":47,"description":49},"f6d5bf12-d0f7-483d-b47b-3ec8e19ee625","LUMC onderzoek: 60-plussers kunnen soms stoppen met gebruik schildklierhormoon","2026-04-07T14:44:58.430+02:00",[48],{"id":33,"title":34},"Een deel van de mensen van 60 jaar en ouder die langdurig het schildklierhormoon levothyroxine gebruiken kan hier mee stoppen onder begeleiding. Dat is de concl",{"id":51,"title":52,"pubDate":53,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":54,"orgId":19,"branches":56,"description":58},"11e8f2a0-2ad2-4b29-9432-dd0765778a84","Ruim 26.000 SEH-bezoeken per jaar mogelijk voorkomen door aanpak nicotinegebruik ","2026-02-04T07:01:00.040+01:00",[55],"https:\u002F\u002Forder.perssupport.nl\u002Ffile\u002Fpressrelease\u002Ff6fbe9f9-d62b-4943-85e1-4178f2f8207f\u002F11e8f2a0-2ad2-4b29-9432-dd0765778a84\u002FVAPEDresultatenDEF32.pdf",[57],{"id":33,"title":34},"Tijdens de VAP-ED-studie gebruikte 21% van de patiënten die de Spoedeisende Hulp (SEH) bezochten een nicotineproduct. Volgens de behandelend arts waren de klach",{"id":60,"title":61,"pubDate":62,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":63,"description":65},"29bfe4b4-8913-4665-a075-96a62a83ed17","Innovatieve behandeling voor heupdysplasie:  eerste 3D-geprinte heupimplantaat geplaatst","2026-01-16T16:11:07.519+01:00",[64],{"id":33,"title":34},"Voor het eerst ter wereld is vandaag een op maat gemaakt, 3D-geprint heupimplantaat bij een mens geplaatst. Orthopedisch chirurg en heupspecialist Rintje Agrico",{"id":67,"title":68,"pubDate":69,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":70,"description":72},"4383db3f-94ae-4699-9297-8e5799eb30c3","LUMC zet nieuwe standaard: halskraag maakt meeste operaties overbodig bij nekbreuk ouderen","2025-11-21T10:18:36.704+01:00",[71],{"id":33,"title":34},"Een densfractuur is de meest voorkomende nekbreuk bij ouderen. Lange tijd was het gebruikelijk om deze patiënten te opereren. LUMC-neurochirurg Jeroen Huybregts",{"id":74,"title":75,"pubDate":76,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":77,"orgId":19,"branches":80,"description":82},"4b78a46f-76e2-44d0-8de0-d620a4f03f40","Onderzoekscentrum Cure One gaat onderzoek naar genezing diabetes type 1 versnellen","2025-11-14T16:26:56.589+01:00",[78,79],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002F-0UpKuINqjEYdTRyRc_9EBekLoMQglwqbcneQXHSKG6S9TOcoGbhKLBDoRPX8iRpGOLmFHrL2_sC4qF0uQkIBmo8qf722a0d","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FVkZkNs01TDtsv08WTmXlQaZEWZl3jytRqxpJe-sEZ72gL-y-koodlJ0I4-7Y_NZFSQbiIjqB6MLY0gVmTkLYSwVgpQgRaVdF3g",[81],{"id":33,"title":34},"Vandaag, op Wereld Diabetes Dag, is het nieuwe onderzoekscentrum Cure One feestelijk geopend door Peter Heijkoop, burgemeester van Leiden. Cure One is een initi",{"id":84,"title":85,"pubDate":86,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":87,"description":89},"6325e541-62d2-45c1-951c-b006f824e6f9","Landelijke studie op SEH’s: aandacht voor nicotinegebruik in de acute zorg  ","2025-11-13T07:01:00.263+01:00",[88],{"id":33,"title":34},"Verreweg de meeste Spoedeisende Hulp-afdelingen (SEH’s) in Nederlandse ziekenhuizen doen vandaag een landelijke ‘flashmob’-studie naar nicotinegebruik van patië",{"id":91,"title":92,"pubDate":93,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":94,"description":96},"72b241b7-d982-4deb-8ae0-43984152505e","Eerste levertransplantatie met levende donor en operatierobot in LUMC ","2025-09-26T16:00:00.327+02:00",[95],{"id":33,"title":34},"Het LUMC heeft voor het eerst met behulp van een operatierobot een stuk lever bij een levende donor verwijderd en succesvol getransplanteerd bij een patiënt. Ee",{"id":98,"title":99,"pubDate":100,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":19,"branches":101,"description":103},"d8cd39b1-b8c9-4133-b8ab-f3647b846281","LUMC-model voorspelt wanneer bloedplaatjestransfusie zinvol is bij te vroeg geboren baby’s","2025-09-16T14:00:10.485+02:00",[102],{"id":33,"title":34},"Onderzoekers van het LUMC en Sanquin Research hebben een beslismodel ontwikkeld dat per baby en per moment voorspelt of een bloedplaatjestransfusie zinvol is. H"]