[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"article-ecc9bc51-ba4e-43dd-ae95-60f8198ce983--":3,"related-articles-undefined-undefined-99702488-e2da-4ded-9a83-1f481c421296-true":48},{"id":4,"type":5,"title":6,"pubDate":7,"logoUrl":8,"organisationTitle":9,"thirdParty":10,"body":11,"city":12,"website":13,"orgId":14,"branches":15,"description":47},"ecc9bc51-ba4e-43dd-ae95-60f8198ce983","PRESSRELEASE","'Kostbare nieuwbouw bedreigt bouwproductie'","2023-02-28T11:46:15.510+01:00","https:\u002F\u002Fwww.persberichten.nl\u002Ffile\u002Flogos\u002F99702488-e2da-4ded-9a83-1f481c421296\u002F9105fc61-c0ce-469d-ba63-6c6057a87a89.jpg","ING",false,"\u003Cp>\u003Cstrong>Dit is een expertquote van Jan van der Doelen, Sector Banker Building & Construction, ING Business Banking Nederland.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>U kunt dit bericht, of delen hiervan gebruiken op uw kanalen, met vermelding van de naam van de expert en organisatie. Aanleiding: \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Ffd.nl\u002Fbedrijfsleven\u002F1464452\u002Fhuizenprijzen-dalen-hard-ruim-6-eraf-phb3caRlJ8ln\">Huizenprijzen dalen hard: ruim 6% eraf\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>ING verwacht verdere afkoeling van de woningmarkt en een prijsdaling van bestaande woningen van 6 procent. Bij nieuwbouwwoningen is die trend minder zichtbaar. Volgens het CBS ligt de gemiddelde prijs van een nieuwbouwwoning in Nederland in het derde kwartaal van 2022 op 474.000 euro bij aanhoudende hoge bouwkosten (2022: +9,1 procent t.o.v. 2021). De gemiddelde transactieprijs van een bestaande koopwoning bedroeg in januari 2023 bijna 425.000 euro. De vrees dat het prijsverschil tussen bestaande bouw en nieuwbouw voor de korte termijn toe gaat nemen is slecht nieuws voor de bouwproductie. Voor kopers komt de haalbaarheid van een duurzame nieuwbouwwoning daardoor verder in de knel. ING constateerde op 23 februari ook al dat de nieuw voorgestelde extra regulering op de huurmarkt de nieuwbouw van woningen tijdelijk remt. En aanvullend daarop geldt: ook die hoge bouwkosten van nieuwbouw drukken de bouw.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Door de fors gestegen bouwkosten ligt de gemiddelde prijs van een nieuwbouwwoning op een historisch hoog niveau. De stijging van de arbeidskosten en prijzen voor bouwmaterialen als beton, cement, bakstenen en dakpannen zijn de belangrijkste oorzaak. Ook spelen de toegenomen kosten om een bouwproject van de grond te krijgen, zoals (her)berekeningen van de stikstofuitstoot en het traag verlopende vergunningen- en bezwaartraject een rol.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>De prijs voor bestaande woningen is echter al enkele maanden aan het dalen. Met uitzondering van afgelopen januari waar verrassend genoeg een prijsstijging werd genoteerd, maar dit lijkt niet structureel te zijn. Belangrijkste oorzaak van de prijsdaling is de gestegen rente waardoor de leencapaciteit van huizenkopers is afgenomen. Het verschil in prijs tussen bestaande en nieuwe woningen dreigt dus groter te worden.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Op korte termijn kan deze ontwikkeling de voortgang van de bouwproductie in gevaar brengen. Omdat (potentiële) kopers nu vaker kiezen voor een bestaande (vervangende) woning. De voordelen voor kopers zijn niet alleen het inmiddels grotere aanbod en de snellere beschikbaarheid. Door het prijsverschil loont het om nu ook te investeren in verduurzaming van de gekochte woning. Op langere termijn zal de kloof waarschijnlijk kleiner worden, doordat nieuwbouw de trend van de prijsontwikkeling van bestaande woningen zal moeten volgen om concurrerend te blijven.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Voor bouwbedrijven is het zaak te blijven werken aan het verder optimaliseren van het eigen bouwproces. Digitaliseren en industrialiseren kunnen de bouwkosten met 10 à 15 procent terugdringen. Dit lukt niet ‘overnight’ maar gelukkig zijn veel bedrijven hier al actief mee bezig. Verder valt te overwegen om bouwprojecten op te knippen of opnieuw samen te stellen. Zodat de verkoop niet gaat stokken…\u003C\u002Fp>","Den Haag","https:\u002F\u002Fwww.ing.nl\u002Fzakelijk\u002Fsector\u002Fbuilding-and-construction","99702488-e2da-4ded-9a83-1f481c421296",[16,20,24,28,31,34,37,40,44],{"id":17,"title":18,"parentId":19},"26105","Woningmarkt en makelaardij","42100",{"id":21,"title":22,"parentId":23},"31105","Verhuizen en verbouwen","31100",{"id":25,"title":26,"parentId":27},"11103","Bouw en constructie","51000",{"id":29,"title":30,"parentId":27},"51001","Architectuur",{"id":32,"title":33,"parentId":27},"73e23855-51f4-4736-b94a-7783cfe1080b","Bouwbeleid",{"id":35,"title":36,"parentId":27},"11114","Bouwtechniek",{"id":38,"title":39,"parentId":27},"11105","Bouwmaterialen",{"id":41,"title":42,"parentId":43},"26132","Hypotheken","26100",{"id":45,"title":46,"parentId":43},"26113","Economie","Dit is een expertquote van Jan van der Doelen, Sector Banker Building & Construction, ING Business Banking Nederland. U kunt dit bericht, of delen hiervan gebru",[49,62,70,81,89,100,109,117,126,135],{"id":50,"title":51,"pubDate":52,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":53,"orgId":14,"branches":57,"description":61},"dfb92ede-d76c-43b5-8e58-8438a3d2151d","'Nieuwe subsidieronde voor elektrische vrachtwagens dreigt snel overtekend te raken'","2026-09-22T08:18:00.038+02:00",[54,55,56,54,55,56],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fq3-ViHjvg3pI_yu1dgwnIaVyXULWzSp806jKCZCa0ZnEAHj34PrPIIcQHKfXUOsWfGCXqN6KqtTSPWVqPKw0ncLQi2Y1cc6WNw","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FfANEzj7r8o2PIB5N3UQ3wm5J_ARDxr5yPDZLsijg1kBvznchy4UfNjXqjv_NqczRBJ9M2HikknZkNguTDZ10wR8_ZU6jUgDf","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FJAI5r2VFbT-N0YNnZ1ect9l-2ZRCz5BJxzlBvluqQC-Ct32t7-2DWQTL8Gp5sKcg5H1Hr3Iy4iHAdW9L3tY8RRN5QDL2TbEx",[58],{"id":59,"title":60},"35100","Ov, transport en logistiek","Op 29 september opent de tweede subsidieronde van 2026 voor de aanschaf van elektrische vrachtwagens (de AanZET-regeling). De verwachting is dat ook deze subsid",{"id":63,"title":64,"pubDate":65,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":66,"description":69},"ed165912-8889-439a-9c73-0bf674cdbb1e","'Machinebouw blijft motor achter industriële groei, maar breed herstel blijft uit'","2026-09-01T13:38:56.893+02:00",[67],{"id":43,"title":68},"Economie en geld","De nieuwste CBS-cijfers tonen een verdeeld beeld in de Nederlandse industrie. De machinebouw groeit sterk, profiterend van de wereldwijde vraag naar automatiser",{"id":71,"title":72,"pubDate":73,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":74,"orgId":14,"branches":76,"description":80},"c57936da-73e8-42ad-9f92-d4c065151970","'Sturen op lagere vakantielasten voorkomt dat Duitse vakantieganger afhaakt'","2026-08-18T12:07:58.277+02:00",[75,75],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FGbBXd9FnKTDI_7NjUVyiJQFLsm-rIEYzWS200hoNRGdcK3x5h9lTl-o7Din3r0Z6IhjUFVlkzB3-wtuuNYo4-U9eZgc_CmIc",[77],{"id":78,"title":79},"94082","Reizen en toerisme","De verhoging van de btw op logies maakt vakanties in Nederland duurder en dat is inmiddels zichtbaar in het boekingsgedrag. Door hogere kosten kiezen vakantiega",{"id":82,"title":83,"pubDate":84,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":85,"description":88},"f7ac3ba9-8389-4a95-9598-99769d243536","'Benut Europese ruimte om middenhuur vlot te trekken'","2026-08-07T08:18:00.044+02:00",[86],{"id":19,"title":87},"Woningmarkt en vastgoed","De Europese Commissie presenteert in de tweede helft van 2026 de Affordable Housing Act, die overheden meer mogelijkheden moet geven de druk op de woningmarkt t",{"id":90,"title":91,"pubDate":92,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":93,"orgId":14,"branches":95,"description":99},"64a84fae-5205-4959-bce2-69e3543e91a4","'Zonder arbeidsmigratie loopt personeelstekort in ouderenzorg verder op'","2026-07-23T09:39:41.926+02:00",[94,94],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002FhOxfDvKmJIrDB7fZLs74eURbuYJ5hswARqd3jekkNZfqa9XOgmb1Mf8g2yzxf6yegi1v5Val5Z-b92H1mxV25GOVcNBfHdKP5UM",[96],{"id":97,"title":98},"29100","Zorg","Het personeelstekort in de ouderenzorg loopt op. Er is nu al een tekort van tienduizenden zorgmedewerkers en als er niets verandert, loopt dit de komende tien j",{"id":101,"title":102,"pubDate":103,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":104,"description":108},"0c845a38-a3fe-4ca4-9ec9-6a452c77a3e9","'Droogte drijft aardappelprijs op: patat dreigt duurder te worden'","2026-07-22T12:12:42.378+02:00",[105],{"id":106,"title":107},"31000","Boeren, land- en tuinbouw","Na de ruime oogst van 2025 ziet de aardappelmarkt er dit jaar heel anders uit. Telers in Noordwest-Europa hebben ruim 10 procent minder aardappelen gepoot. De a",{"id":110,"title":111,"pubDate":112,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":113,"description":116},"373c6a6f-b1fe-457f-a362-8883012daf98","'Problemen prefabwoningfabrieken zijn groeipijn van noodzakelijke vernieuwing'","2026-07-22T08:08:00.035+02:00",[114],{"id":27,"title":115},"Bouw en techniek","De problemen bij enkele prefab- en modulebouwers zetten industriële woningbouw opnieuw in de schijnwerpers. Wie daaruit concludeert dat woningfabrieken hun belo",{"id":118,"title":119,"pubDate":120,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"imageUrls":121,"orgId":14,"branches":123,"description":125},"177bcde1-98f8-4399-a9ad-368c3141b7cf","'Nederland prijst zich uit de markt door btw-verhoging op logies'","2026-07-01T10:28:43.435+02:00",[122,122],"https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002F-IizZbs20DH9LP9wyJE2VJWodE_JO6T5rOf9CR5KY10mUHWrBT1jkKL2b8OrAxGuIF20B3OwLg0_Z3bCYUAFblCVfQXc7aPv-Q",[124],{"id":78,"title":79},"De verhoging van de btw op logies van 9 naar 21 procent raakt hotels en vakantieparken direct. Ondernemers kunnen de hogere kosten maar beperkt doorberekenen zo",{"id":127,"title":128,"pubDate":129,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":130,"description":134},"f68d94fb-2fa1-481a-b063-69121f65c806","'Robots maken ruimte voor betere service in de winkel'","2026-06-30T09:12:20.937+02:00",[131],{"id":132,"title":133},"44100","Winkels en consumentenmarkt","De inzet van humanoïde robots bij BMW maakt een technologische ontwikkeling ineens concreet. Wat begon als een pilot in een Duitse autofabriek, raakt aan een br",{"id":136,"title":137,"pubDate":138,"logoUrl":8,"thirdParty":10,"orgId":14,"branches":139,"description":141},"52ff5db9-20dc-4037-9d86-ef342bb94999","'Kritisch rapport geeft digitale zorg nieuwe kans'","2026-06-23T14:16:13.447+02:00",[140],{"id":97,"title":98},"Het kritische oordeel van het Adviescollege ICT-toetsing over het programma Implementatie Generieke Functies (IGF) markeert vooral een nieuwe fase voor digitale"]