Sigarettenpeuken zijn misschien klein, maar hun impact op het milieu is groot. Ze zijn moeilijk op te ruimen en erg schadelijk voor mens, dier en natuur. In Katwijk is daarom gestart met een nieuwe campagne om bezoekers aan te moedigen hun sigarettenpeuken in de afvalbak te gooien. Vanaf begin augustus kom je verschillende uitingen tegen met de boodschap: Je peuk mag in de afvalbak. De provincie Zuid-Holland ontwikkelde deze nieuwe campagne, die voortbouwt op de landelijke campagne ‘Maak ‘m uit, gooi ‘m in’.
Waarom deze campagne?
Gemeenten doen al veel om hun stranden schoon te houden. Voor een veilige, schone kust is ook een gedragsverandering nodig van strandbezoekers. Een lastige opgave waarvoor het Expertisecentrum Gedrag van de provincie Zuid-Holland zich de afgelopen maanden heeft ingezet. De gedragsdeskundigen van de provincie spraken verschillende kustgemeenten en onderzochten, met hulp van onderzoeksbureaus Shift Gedrag en ANDC, welke factoren het gedrag beïnvloeden van rokers op en rond de stranden. Deze inzichten werden gebruikt bij de ontwikkeling van de nieuwe campagne gericht op een aanpak die het makkelijker en vanzelfsprekender maakt om peuken in de afvalbak te gooien. De campagne bouwt voort op de landelijke aanpak 'Maak 'm uit, gooi 'm in’, ontwikkeld door het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat. Deze nieuwe aanpak wordt nu als eerste getest in de gemeente Katwijk.
Menukaart met interventies
De nieuwe campagne biedt een aantal verschillende interventies die een gemeente kan inzetten: een soort menukaart met een keuze uit welkomstborden bij strandopgangen, grondmarkeringen die de weg wijzen naar de dichtstbijzijnde afvalbak, asbakjes aan afvalbakken, posters bij strandpaviljoens en peukenpockets om uit te delen aan rokers. Op deze menukaart staat ook een checklist waarmee je een locatie kunt analyseren en de interventie hierop kunt afstemmen. Door ook aandacht te besteden aan de omgeving en de context waarbinnen de campagne wordt ingezet, is de kans op daadwerkelijke gedragsverandering groter.
Nederlandse Kustdagen
De eerste resultaten van de campagne zijn eind augustus bekend en de eindrapportage wordt naar verwachting eind september gepubliceerd. Tijdens de Nederlandse Kustdagen op 23 en 24 september 2026 geeft de provincie een workshop over de totstandkoming van de campagne en hoe andere kustgemeenten deze zelf kunnen inzetten. Gemeenten die nu alvast meer willen weten over deze aanpak en de resultaten, kunnen contact opnemen met het Expertisecentrum Gedrag van de provincie Zuid-Holland via e-mail ecgedrag@pzh.nl.