De aangekondigde strengere richtlijnen van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) moeten zorgen voor transparantere prijzen voor internet. Hoewel het goed is dat toezichthouders scherper gaan handhaven op actieve voorlichting en passende internetsnelheden, ligt het oplossen van de 'loyaliteitsboete' niet enkel bij internetproviders. Verplichte kortingsacties of automatische retentieaanbiedingen zijn niet het wondermiddel. Een duurzame oplossing vereist zowel duidelijke spelregels als een actieve rol van de consument zelf.
Marktwerking en het probleem van de loyaliteitsboete
De prijsverschillen tussen nieuwe en bestaande klanten komen grotendeels door de marktwerking. Providers zetten scherp in op welkomstkortingen om consumenten te werven. Bestaande klanten gaan na de actieperiode het reguliere tarief betalen. Doordat vaste contracten stilzwijgend doorlopen en jaarlijks met een inflatiecorrectie worden aangepast, zijn consumenten met een slapend contract steeds duurder uit.
Actieve voorlichting zorgt voor bewustwording
Een cruciale stap is dan ook om providers te verplichten dat zij klanten meer actief informeren over de contractstatus, tarieven en het werkelijke verbruik. Dit is dan ook waar de ACM richtlijnen voor maakt: klanten moeten gewezen worden op het aflopen van hun contract én de voordeligste tarieven. Dan zijn consumenten zich meer bewust van hun contractkeuze en kosten, en verlaagt dat de drempel om het huidige abonnement tegen het licht te houden. Voor specifieke doelgroepen, zoals ouderen, blijft het daarnaast essentieel dat aanbieders hun informatie niet alleen digitaal delen.
Eigen verantwoordelijkheid
Handvatten bieden is noodzakelijk, maar de uiteindelijke actie ligt bij de consument. De prijs is voor consumenten veruit de belangrijkste reden om in actie te komen en hun contract aan te passen. Het idee dat overstappen veel gedoe oplevert, is in de praktijk achterhaald; uit de meest recente cijfers van de ACM blijkt dat driekwart van de overstappers tegen geen enkel probleem aanloopt. Twee derde ervaart het overstapproces als zeer prettig.
Naar een eerlijkere telecommarkt
Strengere regelgeving voorkomt onduidelijkheid over de inhoud van internetpakketten en over internetsnelheden. Toch kan dit de marktwerking niet volledig afdwingen. Echte marktwerking ontstaat pas als providers transparante informatie delen en als consumenten eens in de zoveel tijd hun contractkeuze en abonnementskosten opnieuw bekijken.