Nieuw onderzoek in opdracht van Oxfam Novib naar de overwinsten van oliesector in Nederland laat zien dat ook hier forse woekerwinsten worden geboekt door de raffinaderijen van o.m. Shell, BP en Exxon Mobil. Sinds de afsluiting van de Straat van Hormuz in februari en daaropvolgende oorlog in het Midden-Oosten boekten de raffinaderijen in Nederland maar liefst €11 miljoen extra winst per dag. In de periode van maart tot en met juli 2026 is de gezamenlijke woekerwinst die deze bedrijven opstrijken €1,7 miljard. Oxfam Novib roept Minister van Financiën Heinen op om zich hard te maken om deze woekerwinsten in de EU, en ook in Nederland, opnieuw te belasten. Zoals ook in 2022 gebeurde na inval door Rusland van Oekraïne.
Sinds februari 2026 zijn de wereldprijzen voor olie en gas, evenals de eindproducten diesel, benzine en kerosine, sterk gestegen. Dit leidt tot enorme woekerwinsten voor oliebedrijven. In opdracht van Oxfam Novib onderzocht onderzoeksbureau Profundo de overwinsten die door de olieketen in Nederland gemaakt zijn en analyseerde vervolgens de marges van raffinaderijen en tankstations afzonderlijk. Hieruit blijkt dat vooral de raffinaderijen de overwinsten opstrijken.
“Terwijl de winsten van deze raffinaderijen door het dak gaan, betalen mensen bij de pomp de hoofdprijs of liggen wakker van de torenhoge gasprijzen. Wereldwijd zijn miljoenen mensen het slachtoffer van extreme hittegolven, enorme bosbranden, catastrofale droogte en overstromingen die een direct gevolg zijn van dit fossiele en roekeloze winstbejag”, aldus Hilde Stroot klimaatexpert bij Oxfam Novib. “Het is niet uit te leggen dat het kabinet Jetten, dat kampt met forse begrotingstekorten, deze woekerwinsten helemaal niet belast om zo mensen financieel te steunen die geraakt worden door de klimaat- en energiecrisis. ”
Eind juli 2026 bleek uit analyse door Oxfam dat Chevron, Shell, BP, ENI, Exxon en TotalEnergies hun gezamenlijke wereldwijde winst in het 2de kwartaal van 2026 zagen oplopen tot een verdubbeling ten opzichte van het 1ste kwartaal van 2026, van 23 miljard dollar naar 45 miljard dollar. En vorige week kwam uit onderzoek naar voren dat in de periode van maart tot oktober 2026 de woekerwinsten die de oliesector maakt op benzine en diesel in de EU zijn gestegen naar 36 miljard euro.
Oxfam Novib riep in juli de Nederlandse regering al op om deze woekerwinsten extra te belasten. Ook de meerderheid van de Tweede Kamer wil dat de Minister deze woekerwinsten aanpakt. De reactie vanuit het kabinet Jetten blijft tot nu toe erg mager. Vandaag maakt Oxfam Novib inzichtelijk dat ook hier in Nederland forse woekerwinsten door de raffinaderijen worden geboekt.
“Ondanks de ernst van de klimaatcrisis blijven de grote fossiele-brandstofbedrijven nog steeds hun productie verhogen en worden ze slapend rijk door de woekerwinsten die ze boeken. Morgen debatteert de Kamer opnieuw over het belastingplan voor 2027. Dit is het moment voor de Kamer om door te pakken en het kabinet de opdracht te geven om deze woekerwinsten eindelijk te belasten. ” aldus Stroot.