De Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting, die vandaag, woensdag 1 april, eindelijk in de Tweede Kamer wordt behandeld, markeert een belangrijke stap richting een meer samenhangende en doelmatige aanpak van schoolgebouwen in Nederland. De wet verplicht gemeenten tot het opstellen van een Integraal Huisvestingsplan (IHP) en vraagt schoolbesturen om een Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) structureel te betrekken in de besluitvorming.
Daarmee wordt een hardnekkig probleem in het huidige stelsel aangepakt: investeringen in onderwijshuisvesting zijn vaak nog te versnipperd en incidenteel, terwijl de opgave vraagt om langjarige, integrale keuzes. Door renovatie expliciet als volwaardig alternatief voor nieuwbouw te positioneren en schoolbesturen meer investeringsruimte te geven, ontstaat meer ruimte om strategisch te sturen op kwaliteit, duurzaamheid en levensduur van schoolgebouwen.
De wet bouwt voort op eerdere voorstellen van de VNG, PO-Raad en VO-raad en sluit aan bij de conclusies uit het IBO Onderwijshuisvesting. Vanuit die context is de stap naar wettelijke verankering logisch en noodzakelijk.
Tegelijkertijd is het belangrijk te onderkennen wat deze wet níet oplost. De kern van de opgave ligt niet alleen in betere spelregels, maar ook in de beschikbare middelen. De achterstand in de kwaliteit en vernieuwing van schoolgebouwen vraagt om structurele investeringen. Zonder die financiële impuls blijft de impact van de wet in de praktijk begrensd.
Juist daar ligt de uitdaging voor de komende jaren: het verbinden van planmatigheid aan uitvoeringskracht. Dat vraagt om scherpe keuzes op portefeuilleniveau, waarbij nieuwbouw, renovatie en onderhoud in samenhang worden afgewogen op basis van gebruikskwaliteit, maatschappelijke waarde en totale levensduurkosten.
Het Nederlandse advies- en bouwmanagementbureau HEVO, heeft actief bijgedragen aan de totstandkoming van het huisvestingsvoorstel van de sectorraden dat heeft geleid tot het huidige wetsvoorstel. Wouter Houët, partner/senior adviseur bij HEVO 's-Hertogenbosch, adviseerde over de vertaalslag van de wet naar de lokale regelgeving; de modelverordening van de VNG. In die vertaalslag wordt de werking van de wet via de verordening versterkt, en het belang onderstreept van een integrale benadering, waarin beleid en uitvoering dichter bij elkaar worden gebracht.
De wet biedt daarvoor een steviger fundament. De daadwerkelijke versnelling en kwaliteitsverbetering van schoolgebouwen zal echter afhangen van de mate waarin partijen erin slagen deze nieuwe kaders ook consequent toe te passen. En te ondersteunen met voldoende investeringsruimte.
HEVO Experts in Huisvesting en Vastgoed - info@hevo.nl