Rond de donkerste dagen van het jaar blijkt een groot deel van de sportieve fietsers onvoldoende zichtbaar. Slechts 65% van de wielrenners en mountainbikers heeft de verlichting op orde. Aan reflecterende kleding wordt geen aandacht besteed, terwijl dit de kans op ongelukken aanzienlijk vermindert. Dat blijkt uit Rijkswaterstaat-data, geanalyseerd door AGU.
Wielrenners en mountainbikers vaak het minst zichtbaar
Met de korte winterdagen verplaatsen trainingssessies van sportieve fietsers zich vaker naar de avonduren. De data laat zien dat 35% van de wielrenners en mountainbikers onvoldoende zichtbaar is. Een deel voert wel licht, maar niet conform de norm; 13% rijdt zelfs zonder verlichting.
Juist sportieve fietsers rijden vaker buiten de bebouwde kom, behalen hogere snelheden en trainen in schemer of duisternis. Daardoor lopen zij in de wintermaanden extra risico. In het rapport van Rijkswaterstaat ontbreekt informatie over reflecterende kleding, hoewel dit de zichtbaarheid van fietsers sterk vergroot.
Reflecterende kleding maakt aantoonbaar verschil
Internationaal onderzoek onder ruim 6.800 fietsers toont aan dat het dragen van reflecterende kleding de kans op een ongeval bijna halveert. In een Deense studie leidde een simpele reflecterende jas tot:
- 47% minder fietsongelukken
- 55% minder botsingen met motorvoertuigen
Daarmee is niet alleen verlichting, maar vooral zichtbare, contrasterende kleding bepalend voor de veiligheid in het donker. Volgens SWOV worden fietsers zonder reflectie tot meerdere seconden later waargenomen, wat bij hogere snelheden het verschil kan betekenen tussen veilig passeren en een ongeval.
De Nederlandse omzet van reflecterende kleding bij AGU daalde van circa €155.000 in 2024 naar ongeveer €80.000 in 2025. Deze ontwikkeling, in combinatie met de lage zichtbaarheid van wielrenners, maakt duidelijk dat zichtbaarheid nog geen vaste rol speelt in de sportoutfit, terwijl de omstandigheden juist vragen om meer aandacht voor contrast en reflectie.
Overschatting van zichtbaarheid in het donker
Wielrenners overschatten hun eigen zichtbaarheid en reactievermogen. Zeker bij trainingen in de schemer.
Maar juist in het donker gelden ándere regels:
- Fietsers zonder goed licht zijn tot 3× later zichtbaar.
- Bij tegenlicht valt een onjuist bevestigd lampje bijna volledig weg.
- Gladheid en regen verminderen remvermogen én zichtlijn.
- Trainingsgroepen vergroten onvoorspelbaarheid voor automobilisten.
Jan Wilgenburg fietsexpert bij AGU, duidt de trend:
“Tijdens wintertrainingen draait alles om het juiste materiaal: laagjes tegen de kou, droge handschoenen, goede banden,” zegt Jan van Wilgenburg, specialist outerwear bij AGU. “Zichtbaarheid hoort net zo in die sportuitrusting thuis. We zien dat daar nog ruimte is om bewuster mee bezig te zijn.”
Tips om beter zichtbaar te zijn op de fiets
Jan Wilgenburg geeft nog tips om beter zichtbaar te zijn in het donker:
- Licht- of neonkleuren vergroten de herkenbaarheid, vooral wanneer deze worden gedragen op bewegende delen zoals de armen of op de helm.
- Controleer of de verlichting vast zit en continu brandt, volgens de wettelijke norm.
- Zorg dat kleding verlichting niet afdekt, bijvoorbeeld door losse jacks of tassen.
Over AGU
AGU is een Nederlands merk dat gespecialiseerd is in fiets- en regenkleding. Sinds de oprichting in 1966 is het merk actief in meerdere Europese landen.