Het kabinet wil dat huiseigenaren vanaf 2029 bij vervanging van hun cv-ketel overstappen op een slimme, hybride warmtepomp. Techniek Nederland staat positief tegenover het plan, maar vindt dat de politiek nu wél moet doorzetten. Mark Harbers, voorzitter van de branchevereniging: ‘Consumenten en installateurs moeten weten waar ze aan toe zijn.’ Volgens Techniek Nederland is het belangrijk dat de nieuwe regels uiterlijk een jaar vóór de invoering duidelijk zijn en niet meer worden veranderd. Uit onderzoek blijkt dat verreweg de meeste mensen die een warmtepomp hebben er tevreden over zijn.
Installatiebranche kan de groei aan
Minister Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening heeft mede namens minister Van Veldhoven-van der Meer van Klimaat en Groene Groei vandaag een brief naar de Tweede Kamer gestuurd waarin ze de invoering van de ‘warmtepompnorm’ aankondigt. Een slimme, hybride warmtepomp wordt de standaard voor het verwarmen van woningen. De installatiebranche heeft zich de afgelopen jaren al voorbereid op de nieuwe situatie. Er zijn veel monteurs opgeleid om warmtepompen te installeren en installateurs hebben ervaring opgedaan met nieuwe technieken en installatieprocessen. Harbers: ‘Als de slimme, hybride warmtepomp in 2029 definitief de nieuwe standaard wordt, zal de vraag naar warmtepompen flink toenemen. De branche kan die groei aan.’
Consumenten tevreden over warmtepomp
Mensen die voor een warmtepomp hebben gekozen, zijn over het algemeen tevreden over hun keuze. Uit recent onderzoek blijkt bovendien dat huishoudens met een warmtepomp in 2030 naar verwachting een lagere energierekening hebben dan huishoudens die hun woning met een gasgestookte cv-ketel verwarmen.
Energietransitie heeft consistent beleid nodig
Volgens Techniek Nederland is het van groot belang dat het plan van het kabinet nu daadwerkelijk wordt ingevoerd. In 2022 presenteerde het toenmalige kabinet een soortgelijk plan, maar daar ging twee jaar later weer een streep doorheen. Harbers: ‘Installateurs investeerden vanaf 2022 enorm in opleidingen en fabrikanten schaalden hun productie op. De vraag naar warmtepompen nam toe, maar zodra het plan werd geschrapt, zakte de vraag weer in. De energietransitie kan alleen slagen als we kunnen rekenen op duidelijk en consistent beleid voor de lange termijn.’
Eenvoudig, uitvoerbaar en haalbaar
Net als de minister vindt Techniek Nederland dat de norm eenvoudig, uitvoerbaar en economisch haalbaar moet zijn. Installateurs moeten ruim op tijd weten waar ze aan toe zijn. Harbers: ‘Voor installateurs is het belangrijk dat ze minimaal een jaar voor de invoering weten wat de regels zijn. Dan kunnen zij hun bedrijfsvoering aanpassen, extra mensen opleiden en klanten goed informeren. Ook fabrikanten en andere partijen in de keten hebben die duidelijkheid nodig.’ Techniek Nederland is positief over het aangekondigde externe onderzoek naar de terugverdientijd van een hybride warmtepomp.
Warmtenetten
De hybride warmtepomp wordt de standaard op locaties waar geen warmtenet komt. Techniek Nederland vindt daarom dat gemeenten en andere betrokken partijen tijdig duidelijkheid moeten geven over de toekomstige warmtevoorziening. Harbers: ‘Uiterlijk in 2028 zouden we moeten weten waar de komende vijftien jaar géén warmtenetten worden aangelegd. Bewoners weten dan of investeren in een warmtepomp een logische keuze is. En installateurs krijgen een beter beeld van de marktontwikkeling.’ Techniek Nederland vindt het logisch dat de norm niet gaat gelden voor appartementengebouwen en monumenten.
Lagere energierekening en minder belasting van het elektriciteitsnet
Een hybride warmtepomp gebruikt elektriciteit als belangrijkste energiebron en schakelt op koude momenten over op aardgas. Daarmee kan het gasverbruik voor het verwarmen van een woning met circa 65 procent dalen. Slimme, hybride warmtepompen kunnen bovendien zo worden ingesteld dat ze zoveel mogelijk buiten de piekmomenten op het elektriciteitsnet draaien of op momenten dat elektriciteit relatief goedkoop is. Dat levert lagere energiekosten voor huishoudens op én het vermindert de belasting van het elektriciteitsnet.
Betaalbaarheid blijft aandachtspunt
Voor een succesvolle invoering is het belangrijk dat hybride warmtepompen betaalbaar zijn. Voldoende ISDE-subsidiebudget is en blijft daarom van belang. Techniek Nederland vindt dat ook aanvullende financieringsvormen moeten worden onderzocht. De brancheorganisatie denkt daarbij aan renteloze leningen en aan de mogelijkheid om eenvoudiger en zonder extra kosten een warmtepomp uit de overwaarde van hun woning te financieren. Ook de installatiebranche zelf werkt aan het verlagen van de kosten. Door processen slimmer in te richten en de installatietijd te verkorten, kan de installatie van een warmtepomp efficiënter en dus goedkoper worden. De minister heeft het in de Kamerbrief niet alleen over de hybride warmtepomp, maar benadrukt dat plaatsing van een volledig elektrische warmtepomp de voorkeur heeft, omdat dan ook de kosten van het resterende gasverbruik en de gasaansluiting kunnen komen te vervallen.
Logisch moment van overstappen
De verplichting om over te stappen op een hybride warmtepomp gaat vanaf 2029 gelden bij vervanging van de cv-ketel. Dat gebeurt meestal wanneer de ketel het einde van zijn levensduur heeft bereikt, bijvoorbeeld bij een verhuizing of verbouwing. De voorgenomen norm vloeit voort uit de Europese EPBD IV-richtlijn, die erop is gericht dat gebouwen in 2050 aardgasvrij worden verwarmd. Harbers: ‘We moeten onze woningen stap voor stap verduurzamen en tegelijkertijd zorgen dat het betaalbaar en uitvoerbaar blijft. De slimme, hybride warmtepomp is een praktische oplossing. Nu komt het erop aan om de norm zorgvuldig uit te werken en vervolgens vast te houden aan de gekozen koers.’
