Hoe kunnen senioren gezond, zelfstandig en verbonden blijven in een samenleving die snel vergrijst? Uit het promotieonderzoek van Lieke Duijsens blijkt dat een integrale, wijkgerichte aanpak daarbij een belangrijke rol kan spelen. Vooral op het gebied van eenzaamheid blijken duurzame verbeteringen mogelijk.
Lieke Duijsens verdedigt haar proefschrift 'It takes a village: The development and evaluation of an integral, neighbourhood-oriented approach to support healthy ageing among older adults' op donderdag 25 juni 2026 bij de Open Universiteit in Heerlen.
Brede wijkgerichte aanpak
De aanleiding voor het onderzoek is zeer actueel: het aandeel senioren in onze samenleving groeit snel, terwijl de druk op de zorg tegelijkertijd toeneemt. Vooral senioren in een lagere sociaaleconomische positie lopen extra risico op gezondheidsproblemen, eenzaamheid en beperkte toegang tot ondersteuning. Tegelijkertijd richten veel bestaande gezondheidsprogramma’s zich vooral op individuele leefstijlverandering, terwijl de leefomgeving, sociale contacten en digitale vaardigheden van senioren minstens zo belangrijk blijken. Daarom ontwikkelde en testte Duijsens samen met collega’s, gemeenten, wijkorganisaties en senioren zelf een nieuwe, bredere wijkgerichte aanpak: Wijk Actief.
Meer bewegen, minder eenzaam
Uit het onderzoek blijkt dat een aanpak zoals Wijk Actief op korte termijn leidt tot meer lichamelijke activiteit bij senioren. Deelnemers bewogen meer in de eerste maanden na deelname. Daarnaast werd een belangrijk langetermijneffect gevonden: een significante afname van eenzaamheidsgevoelens. De resultaten laten zien dat investeren in sociale verbindingen in de buurt daadwerkelijk een verschil kan maken voor het welzijn van senioren. Tegelijkertijd werden geen duidelijke verbeteringen gevonden in de ervaren kwaliteit van leven, de sociale cohesie in de buurt of de digitale vaardigheden. Volgens de onderzoekers onderstreept dit dat complexe hulpvragen van senioren langdurige en intensieve ondersteuning op wijkniveau vereisen.
Passende ondersteuning bieden
Daarnaast laat het onderzoek zien dat senioren verschillen in de manier waarop zij ondersteund willen worden. Digitaal vaardige deelnemers kozen vaker voor een online programma, terwijl senioren met minder digitale vaardigheden doorgaans vaker de voorkeur gaven aan een papieren variant van de wijkgerichte aanpak. Juist binnen deze laatste groep was de uitval echter groter. Dit benadrukt dat een inclusieve aanpak meer vraagt dan alleen het aanbieden van een alternatief kanaal: gepaste en persoonlijke begeleiding blijft voor sommige senioren noodzakelijk om deelname mogelijk te maken. De uitdaging ligt daarom niet zo zeer in de keuze tussen digitaal of niet-digitaal, maar in het vinden van een passende combinatie die voorkomt dat kwetsbare senioren buiten beeld raken.
Over Lieke Duijsens
Lieke Duijsens (Born, 1996) is gezondheidswetenschapper en werkzaam als Projectmanager Inwonersparticipatie bij Burgerkracht Limburg. Op donderdag 25 juni 2026 om 16.00 uur verdedigt zij haar proefschrift met de titel 'It takes a village: The development and evaluation of an integral, neighbourhood-oriented approach to support healthy ageing among older adults' bij de faculteit Gedrags- en gezondheidswetenschappen van de Open Universiteit in Heerlen.
Promotoren zijn prof. dr. Catherine Bolman en prof dr. Lilian Lechner. Copromotor is dr. Denise Peels. De promotie is live bij te wonen bij de Open Universiteit in Heerlen en online te volgen via ou.nl/live.
