Voor mensen die met de eerste verschijnselen van de ziekte van Alzheimer te maken krijgen, leveren de nieuwe medicijnen die de ziekte vertragen, wel degelijk gezondheidswinst op.
Lecanemab is een medicijn dat - weliswaar voor een kleine groep patiënten - ingrijpt op het ziekteproces en daarmee de achteruitgang van de patiënt kan vertragen. Vergoeding van het medicijn, onder strikte voorwaarden, past in een toekomstgerichte visie op de behandeling van alzheimer. Nadat de Europese medicijnautoriteit (EMA) het middel lecanemab als veilig kwalificeerde en werkzaamheid bewezen vond voor toelating in Europa, kiezen Europese landen vooralsnog hun eigen beleid.
Nu de EMA stelt dat de voordelen van lecanemab opwegen tegen de bijwerkingen, moet de vervolgstap zijn dat het middel onder strikte voorwaarden beschikbaar komt. Patiënten en behandelaars moeten kunnen beslissen of ze het middel willen gebruiken. Toch blijven veel Europese landen, inclusief Nederland, achter - alleen Luxemburg, Duitsland en Oostenrijk gaan over tot vergoeding. Ook patiënten in de Verenigde Staten, Japan, China, Zuid-Korea en Israël krijgen lecanemab vergoed.
Behalve keuzevrijheid en eigen regie voor de patiënt is het evenzeer belangrijk dat artsen ervaring opdoen met het medicijn. Tevens moeten belangrijke vragen beantwoord worden in de dagelijkse praktijk: wat de werking op de lange termijn? Welke patiënten hebben het meest baat bij het middel? En: hoe vaak komen bijwerkingen voor?
Op het Congres Goed Geneesmiddelen Gebruik van ZonMW in maart jl. in Den Bosch lichtte een vertegenwoordigster van het Zorg Instituut Nederland toe dat de kosten hoog blijven ten opzichte van de te verwachten gezondheidswinst. Voor de groep patiënten die in aanmerking komt voor dit middel, vermoedelijk 10.000 mensen, een hard gelag. Voor hen kan gebruik ervan betekenen dat ze langer de dingen kunnen doen die ze willen doen. Mét behoud van zelfstandigheid.